วีซ่าแต่งงานในไทย ทำอย่างไร?

วีซ่าแต่งงาน (Non-O Marriage Visa) คืออะไร?

วีซ่า Non-Immigrant O (Marriage) เป็นวีซ่าระยะยาวที่อนุญาตให้ชาวต่างชาติที่สมรสกับบุคคลสัญชาติไทยอย่างถูกต้องตามกฎหมาย พำนักในประเทศไทยได้ครั้งละ 1 ปี และสามารถต่ออายุได้ทุกปี วีซ่าประเภทนี้แตกต่างจากวีซ่าท่องเที่ยวหรือ Visa Exemption ตรงที่ไม่ต้องเดินทางออกประเทศเป็นระยะ ทำให้สามารถใช้ชีวิตคู่ในไทยได้อย่างต่อเนื่อง

อย่างไรก็ตาม วีซ่าแต่งงานเป็นเพียง "สิทธิในการพำนัก" ไม่ใช่สิทธิในการทำงาน หากต้องการทำงานในไทย ต้องขอใบอนุญาตทำงาน (Work Permit) แยกต่างหาก ซึ่งเป็นสิ่งที่หลายคนเข้าใจผิด

กฎหมายที่เกี่ยวข้อง

พระราชบัญญัติคนเข้าเมือง พ.ศ. 2522 มาตรา 12 และ 35
กฎกระทรวงและประกาศของสำนักงานตรวจคนเข้าเมือง เกี่ยวกับเอกสารและคุณสมบัติ
คำสั่ง ตม. ที่ 327/2557 และที่แก้ไขเพิ่มเติม กำหนดเงื่อนไขการอนุญาตให้อยู่ต่อ

คุณสมบัติพื้นฐาน

สมรสกับบุคคลสัญชาติไทยอย่างถูกต้องตามกฎหมาย โดยมีทะเบียนสมรส (คร.2 หรือ คร.3) ที่จดในประเทศไทย หรือทะเบียนสมรสต่างประเทศที่ผ่านการรับรองตามกฎหมายไทย
มีคุณสมบัติทางการเงินตามที่กำหนด (เลือกได้ 3 รูปแบบ)
ไม่มีประวัติอาชญากรรมร้ายแรง
หนังสือเดินทางมีอายุเหลืออย่างน้อย 6 เดือน (สำหรับการเริ่มขอ) และ 18 เดือน (สำหรับการต่ออายุครั้งแรก)

ข้อกำหนดทางการเงิน 3 รูปแบบ

รูปแบบที่ 1: เงินฝากในบัญชีธนาคารไทย

มีเงินในบัญชีธนาคารไทย 400,000 บาทขึ้นไป
เงินต้องอยู่ในบัญชีอย่างน้อย 2 เดือนก่อนยื่นคำร้อง (ปีต่อ ๆ ไป) หรือ 3 เดือน (ครั้งแรก)
บัญชีต้องอยู่ในชื่อของชาวต่างชาติคนเดียว ไม่ใช่บัญชีร่วมกับคู่สมรส

รูปแบบที่ 2: รายได้รายเดือน

มีรายได้ขั้นต่ำ 40,000 บาทต่อเดือน โอนเข้าไทยจากต่างประเทศ
ต้องมีหนังสือรับรองรายได้จากสถานทูตของประเทศตน หรือเอกสารแสดงการโอนเงินเข้าไทย

รูปแบบที่ 3: รวมรายได้ + เงินฝาก

รายได้ต่อปีรวมกับเงินฝาก ต้องไม่ต่ำกว่า 400,000 บาทต่อปี

หมายเหตุ: วีซ่าแต่งงานมีข้อกำหนดทางการเงินต่ำกว่าวีซ่าเกษียณ (Retirement Visa) ที่ต้องการ 800,000 บาทอย่างชัดเจน

เอกสารที่ต้องใช้

หนังสือเดินทางและสำเนา (ทุกหน้าที่มีตราประทับ)
รูปถ่ายขนาด 4×6 ซม. จำนวน 2 ใบ พื้นหลังขาว ถ่ายไม่เกิน 6 เดือน
ใบสำคัญการสมรส (คร.3) และสำเนา
ทะเบียนสมรส (คร.2) และสำเนา
บัตรประชาชนคู่สมรสไทย และสำเนา
ทะเบียนบ้านของคู่สมรสไทย และสำเนา
สูติบัตรของบุตร (ถ้ามี)
ภาพถ่ายของทั้งคู่ที่บ้าน หน้าบ้าน และในกิจกรรมต่าง ๆ ประมาณ 4–6 ภาพ
แผนที่บ้านที่อยู่อาศัย พร้อมพิกัด GPS
หนังสือรับรองยอดเงินฝากจากธนาคาร (ออกภายใน 7 วันก่อนยื่น)
สมุดบัญชีธนาคาร (Bank Book) ฉบับจริงและสำเนาทุกหน้า
หนังสือยินยอมจากคู่สมรสไทยให้ใช้ที่อยู่
แบบฟอร์ม TM.7 (คำร้องขออยู่ต่อ)

ขั้นตอน: 3 เส้นทางในการได้วีซ่าแต่งงาน

เส้นทางที่ 1: ขอจากสถานทูตไทยในต่างประเทศ

ยื่นคำร้องขอวีซ่า Non-O ที่สถานทูต/สถานกงสุลไทยในประเทศของตน
ได้วีซ่า Non-O ระยะ 90 วัน (Single หรือ Multiple Entry)
เดินทางเข้าไทย
ก่อนวีซ่าหมด ยื่นขอขยาย 1 ปีที่สำนักงานตรวจคนเข้าเมือง

เส้นทางที่ 2: เปลี่ยนวีซ่าในประเทศไทย

เดินทางเข้าไทยด้วย Tourist Visa หรือ Visa Exemption
ยื่นเปลี่ยนเป็น Non-O ที่สำนักงาน ตม. (ต้องเหลืออายุไม่ต่ำกว่า 15 วัน)
ได้ Non-O ระยะ 90 วัน
ก่อนหมด ยื่นขยาย 1 ปี

เส้นทางที่ 3: ต่ออายุปีต่อปี

ก่อนวีซ่าปัจจุบันหมดอายุ 30–45 วัน เตรียมเอกสารใหม่
ยื่นที่สำนักงาน ตม. ในเขตที่อยู่
เจ้าหน้าที่อาจขอตรวจที่บ้านเพื่อยืนยันการอยู่ร่วมกันจริง
ได้รับการประทับขยายอีก 1 ปี

การรายงานตัว 90 วัน

ผู้ถือวีซ่าระยะยาวที่อยู่ในไทยติดต่อกันเกิน 90 วัน ต้องรายงานตัวต่อ ตม. ทุก 90 วัน วิธีที่ทำได้

ไปด้วยตนเอง — ที่สำนักงาน ตม. เขตที่อยู่
ทางไปรษณีย์ — ส่ง EMS ก่อนครบกำหนด 15 วัน
ออนไลน์ — ผ่านระบบ www.immigration.go.th (สำหรับผู้ที่เคยรายงานไปแล้วอย่างน้อย 1 ครั้ง)
ผ่านแอป — แอป "Section 38" ของ ตม.

ระยะเวลายื่น: 15 วันก่อนครบกำหนด ถึง 7 วันหลังกำหนด หากเกินจากนี้ ปรับ 2,000 บาท

การออกนอกประเทศ — ต้องมี Re-entry Permit

วีซ่าแต่งงาน เป็นวีซ่า Single Entry ในตัว เมื่อออกนอกประเทศโดยไม่มี Re-entry Permit จะทำให้วีซ่าหมดอายุทันที จึงต้องขอ Re-entry Permit ก่อนเดินทาง

Single Re-entry — 1,000 บาท ออก 1 ครั้งกลับเข้ามา
Multiple Re-entry — 3,800 บาท ออกได้หลายครั้งภายในอายุวีซ่า
ขอที่ ตม. หรือที่สนามบินก่อนออก

ข้อจำกัดที่ต้องรู้

ทำงานไม่ได้ — ต้องขอ Work Permit แยก หรือเปลี่ยนเป็นวีซ่า Non-B
ซื้อที่ดินไม่ได้ — กฎหมายไทยห้ามคนต่างชาติถือกรรมสิทธิ์ที่ดิน แต่ซื้อคอนโดมิเนียมได้ (ไม่เกิน 49% ของอาคาร)
เปิดบัญชีธนาคารบางประเภทยาก — แต่บัญชีออมทรัพย์ปกติเปิดได้
หากหย่า วีซ่าหมดอายุ — ต้องเปลี่ยนวีซ่าหรือออกประเทศก่อนใบสมรสยกเลิก

การขอถิ่นที่อยู่ถาวร (Permanent Residence)

หลังจากถือวีซ่าแต่งงานติดต่อกัน 3 ปี สามารถยื่นขอถิ่นที่อยู่ถาวรได้ ซึ่งจะไม่ต้องต่อวีซ่าทุกปีอีก แต่กระบวนการยุ่งยาก ใช้เวลา 1–3 ปี และมีโควต้าจำกัด (100 คน/ปีต่อสัญชาติ)

ตัวอย่างกรณีศึกษา (สมมติเพื่อการศึกษา)

กรณีที่ 1 — ชาวอังกฤษเริ่มจาก Tourist Visa: Mr. A เข้าไทยด้วย Visa Exemption 30 วัน แต่งงานกับนางสาวสุดา ที่อำเภอ จดทะเบียนสมรสเรียบร้อย ก่อนวีซ่าหมด 15 วัน ไปยื่นเปลี่ยนเป็น Non-O ที่ ตม. ได้วีซ่า 90 วัน เปิดบัญชีธนาคารไทยฝากเงิน 400,000 บาท หลัง 3 เดือนยื่นขยาย 1 ปี ได้รับอนุมัติ

กรณีที่ 2 — ชาวอเมริกันใช้รายได้: Mr. B มีรายได้ Pension USD 1,500/เดือน (~52,000 บาท) ขอหนังสือรับรองรายได้จากสถานทูตอเมริกัน ใช้เป็นหลักฐานคุณสมบัติทางการเงินรูปแบบที่ 2 ไม่ต้องฝาก 400,000 บาทในธนาคาร

กรณีที่ 3 — หย่าระหว่างถือวีซ่า: Mr. C ถือวีซ่าแต่งงาน 5 ปี หย่ากับภรรยา วีซ่ายังเหลืออายุ 8 เดือน เลือกเปลี่ยนเป็นวีซ่าเกษียณเพราะอายุเกิน 50 ปี และมีเงินฝาก 800,000 บาท ก่อนวีซ่าแต่งงานหมดอายุ

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

เปิดบัญชีร่วมกับคู่สมรส — ตม. ไม่ยอมรับ ต้องเป็นบัญชีของชาวต่างชาติคนเดียว
โอนเงินเข้าก่อนยื่นเพียงไม่กี่วัน — เงินต้องอยู่ในบัญชีก่อน 2 เดือนเป็นอย่างน้อย
ลืมรายงานตัว 90 วัน — เกินกำหนดมีปรับ และอาจกระทบการต่อวีซ่า
ออกนอกประเทศโดยไม่มี Re-entry Permit — วีซ่าหมดอายุทันที ต้องเริ่มใหม่
ใช้เอกสารปลอม — เช่น ใบสมรสปลอม ทะเบียนบ้านปลอม เป็นความผิดอาญาและถูกขึ้นบัญชีดำ
ทำงานโดยไม่มี Work Permit — แม้เป็นงานออนไลน์ก็ผิดกฎหมาย โทษจำคุกและเนรเทศ

คำถามที่พบบ่อย

ค่าธรรมเนียมราชการเท่าไร?
เปลี่ยนเป็น Non-O ในไทย: 2,000 บาท ต่ออายุ 1 ปี: 1,900 บาท Re-entry Single: 1,000 บาท Multiple: 3,800 บาท ค่ารายงาน 90 วัน: ฟรี

ใช้ทนายดำเนินการให้ได้ไหม?
ได้ ค่าบริการทนายอยู่ที่ 15,000–50,000 บาท ทำให้ลดเวลาและความผิดพลาด แต่ตัวชาวต่างชาติยังต้องไปแสดงตน

วีซ่าแต่งงานเปลี่ยนเป็น Work Permit ได้ไหม?
ไม่ใช่การเปลี่ยน แต่ขอ Work Permit เพิ่มได้ขณะถือวีซ่าแต่งงาน นายจ้างต้องเป็นบริษัทไทยที่มีคุณสมบัติ ทุนจดทะเบียน 2 ล้านบาทขึ้นไป

เด็กที่เกิดในไทยจากพ่อต่างชาติ ได้สัญชาติไทยไหม?
ได้ หากแม่เป็นคนไทย เด็กได้สัญชาติไทยตั้งแต่กำเนิด ตามหลักสายโลหิต (Jus Sanguinis)

หากภรรยาเสียชีวิต วีซ่าใช้ได้อีกนานแค่ไหน?
วีซ่ายังใช้ได้จนหมดอายุ แต่เมื่อต่ออายุครั้งหน้าจะไม่ได้รับเพราะคุณสมบัติเปลี่ยน ต้องเปลี่ยนเป็นวีซ่าประเภทอื่นหรือออกประเทศ

บทสรุป

วีซ่าแต่งงานเป็นทางออกที่ดีสำหรับชาวต่างชาติที่มีคู่สมรสคนไทยและต้องการอยู่ในไทยอย่างถูกกฎหมาย ขั้นตอนไม่ซับซ้อน แต่ต้องเตรียมเอกสารครบและปฏิบัติตามกฎอย่างเคร่งครัด โดยเฉพาะการรายงานตัว 90 วันและการขอ Re-entry Permit การปรึกษาทนายความที่มีประสบการณ์ด้านวีซ่าสามารถช่วยลดข้อผิดพลาดและประหยัดเวลาได้มาก โดยเฉพาะกรณีที่เอกสารต่างประเทศต้องผ่านการรับรอง